Perşembe , Ekim 18 2018
Son Haberler
Anasayfa / Egitim / Biyoloji / RNA(Ribo Nükleik Asit)

RNA(Ribo Nükleik Asit)

Sponsorlu Bağlantılar

RNA(Ribo Nükleik Asit)

Ribonükleik asit (RNA), nükleotidlerin ard arda yerleşmesiyle birleşmiş tek diziden oluşan yüksek kaliteli moleküldür.RNA, halk arasında DNA’ya geçen kalıtsal genetik bilgi olarak da tanımlanabilir.
Hücrelerde DNA ile birlikte çalışarak protein sentezlenmesinde rol alır. Nükleotid dizisinde şeker ribozdur, azotlu bazlar ise adenin, sitozin, guanin ve urasildir. DNA molekülünden farkı timin yerine urasil’e sahip olması ve iki yerine tek nükleotid dizisinden oluşmasıdır. Bazı RNA çeşitlerinde farklı bazlara da (inosin, psödouridin, vs.) rastlanır.

RNA çeşitleri


Hücrede farklı görevlerde kullanılan RNA molekülleri vardır. Bunlardan en çok bilineni mesajcı RNA’dır (mRNA). RNA polimeraz enzimi tarafından DNA’nın okunmasıyla sentezlenir ve protein sentezinde önemli rol oynar.

Ribozomal RNA (rRNA), ribozomların yapısına katılarak protein sentezini katalizleyen moleküldür. rRNA bütün canlılarda korunmuş olduğu için, nükleotid dizilimleri incelenerek canlılar arasındaki evrimsel ilişkiler hesaplanabilir.

Taşıyıcı RNA (tRNA) molekülleri ise protein sentezi sırasında ribozoma amino asitleri taşımakla yükümlüdür. Her amino asit için birden fazla tRNA molekülü bulunabilir. Bu moleküllerin anti-kodon bölgeleri mRNA kodonlarının tanınmasını ve böylece RNA kodunun protein koduna çevrilmesini sağlar.

Küçük nüklear RNA’lar (snRNA) mRNA’ların işlenmesinde kullanılan SNRNP proteinlerinin yapısına katılır. Ayrıca küçük nükleolar RNA’lar (snoRNA) da çekirdekçikte görev alırlar.

Bunların dışında, özelliklerine göre isimlendirilen siRNA, agRNA gibi RNA tipleri de bulunmaktadır.

RNA tipleri

Tip Kısaltma İşlev Dağılım Ref.
Mesajcı RNA mRNA Protein kodlaması. Tüm canlılar
Ribozomal RNA rRNA Protein sentezi Tüm canlılar
Taşıyıcı RNA tRNA Protein sentezi Tüm canlılar
Taşıyıcı-mesajcı RNA tmRNA Takılıp kalmış ribozomların kurtarılması Bakteriler [35]
Ters anlamlı RNA
(İng. antisense RNA)
aRNA Gen düzenlemesi Tüm canlılar [36]
Küçük enterferanscı RNA
(İng. Small interfering RNA)
siRNA Gen düzenlemesi Çoğu ökaryot [37]
Mikro RNA miRNA Gen düzenlemesi Çoğu ökaryot [38]
trans-etken siRNA
(İng. trans-acting siRNA)
tasiRNA Gen düzenlemesi Bitkiler (Arabidopsis thaliana) [39]
Piwi-etkileşimli RNA
(İng. Piwi-interacting RNA)
piRNA Gen düzenlemesi Hayvanlar [29]
küçük nükleer RNA
(İng. Small nuclear RNA)
snRNA Çeşitli Ökaryotlar ve arkeler [40]
Küçük nükleolar RNA
(İng. Small nucleolar RNA)
snoRNA RNA’nın çekirdekte modifikasyonu Ökaryotlar ve arkeler [41]
Yönledirici RNA
(İng. Guide RNA)
gRNA mRNA modifikasyonu Kinetoplastid mitokondrileri [42]
Ribonükleaz P RNaz P tRNA erginleşmesi Tüm canlılar [43]
Ribonükleaz MRP RNaz MRP rRNA erginleşmesi, DNA replikasyonu Ökaryotlar [44]
Y RNA RNA işlenmesi, DNA replikasyonu Hayvanlar [45]
Telomeraz RNA Telomer sentezi Çoğu ökaryot [46]
Sinyal tanıma taneciği RNA’sı
(Signal recognition particle RNA)
SRP RNA Protein ihracı Tüm canlılar [47]
Retrotranspozon kendini çoğaltmak Ökaryotlar ve bazı bakteriler [48]
Viroid kendini çoğaltmak Enfekte bitkiler [49]
Not: Bu liste Szymanski et al. 2003.[50] makalesi esas alınmıştır.
Sponsorlu Bağlantılar

Yukarıda belirtilenlere ilaveten, pek çok virüs genomu RNA’dan oluşur. Bunlar çift iplikli RNA virüsleri, pozitif anlamlı tek zincirli RNA virüsler, negatif anlamlı tek zincirli RNA virüsleri ve çoğu satelit virüslerdir.

Hakkında Helen

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Required fields are marked *

*

Scroll To Top
Sayaç
Besucherzähler
Sayaç